پنج شنبه, 14 خرداد 1405
 
 

شماره 885 مورخ 13 غرداد 1405

 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 

 نگرانی‌ساکنان همجوار دکل بلوار فاطمیه  نسبت به مضرات امواج و بی‌اعتمادی به پیگیری مسوولان؛
جدال بر سر نصب دکل به شورای شهر کشید
حواشی نصب دکل مخابراتی در بلوار فاطمیه که با اعتراض اهالی این محله روبرو بود هنوز ادامه دارد و حالا این حاشیه به متن شورا کشیده شده است. روز دوشنبه اصغر یزدی به نمایندگی از اهالی معترض در جلسه رسمی و علنی شورای شهر حضور پیدا کرد و مراتب اعتراض خود و ساکنان همجوار دکل را به گوش اعضای شورای شهر سیرجان رساند.
او گفت نتیجه نامه و امضا اهالی محل را نزد فرماندار برده و فرماندار از عوارض نداشتن امواج و همجواری با دکل داد سخن رانده اما آیا فرماندار حاضر است در همسایگی خانه خودش نزدیک زن و بچه‌اش، این دکل نصب شود؟
در مجموع علاوه بر نگرانی‌های اهالی برای سلامتی خانواده‌هاشان، حرف دیگر مخالفانِ نصب این دکل، این است که چرا آن طرف‌تر در بوستان شهرداری چنین دکلی نصب نمی‌شود زیرا با حضور دکل، قیمت خانه و زمین در این کوچه و محله افت می‌کند.
یزدی معتقد است قطعا این چنین تاسیساتی دارای امواج مختلف هستند و نمی‌توان دانست که این امواج دارای چه طول موجی هستند و چه تخریب‌ها و امراضی برای بدن انسان به همراه خواهد داشت.
در همین باره سخن‌تازه به سراغ محمد حسینی؛ مدیر عامل شرکت فرا ارتباط مبنا رفت. شرکتی که برای ارتقای  بستر شبکه وایرلس و اینترنت پرسرعت در شهرستان سیرجان اقدام به راه‌اندازی تنها دیتاسنتر متصل به شبکه زیرساخت کشور در جنوب و جنوب شرق کشور کرده اما در عین حال عملکردش چنین جنجال آفرین هم شده است.  

محمد حسینی؛ مدیر عامل شرکت فرا ارتباط مبنا در خصوص اعتراضات اهالی می‌گوید: از آغاز شروع این پروژه، با همسایه‌ها تعامل خوبی داشتیم اما یکی از اهالی متاسفانه به دنبال حاشیه‌سازی بود و سعی کردیم رضایت وی را جلب کنیم اما او اهل سازش نیست. ولی لازم است بگویم دیگر همسایه‌ها به خوبی با ما همکاری کردند و جای تقدیر دارد.
 جناب حسینی برخی شهروندان در همسایگی شما در رابطه با آسیب زا بودن دکل اینترنتی نگرانی‌هایی دارند.
این یک اشتباه عرفی‌ست که همگی گمان می‌کنند این دکل‌ها دارای ضرر هستند اما اینطور نیست سازمان تنظیم مقررات رادیویی بر این امر نظارت دارد و درصورت مضر بودن پرتوهای دکل، اجازه‌ی کار صادر نخواهد کرد .اگر دکل دارای اشعه با طول موج‌های بالا و غیر استاندارد باشد از سوی نهاد مربوطه، که سازمان تنظیم مقررات رادیویی‌ست مجوز لازم جهت بهره برداری صادر نمی شود.
 مشخصاً اعتماد عمومی از میان رفته است.
تمام مجموعه‌ی ما در این چندماه مورد کم لطفی از سوی برخی اهالی و ساکنان قرار گرفت اما همواره تلاش ما این بود که به بهترین نحو با همسایگان سازش کنیم. این هم یک دکل اینترنتی با طول موج استاندارد است درحالی که دکل برای ارتقای سطح اینترنت شهرستان است و به واسطه‌ی سیرجانی بودن خواستیم که شهرستان خودمان از آن بهرمند باشد و هزینه‌ی بالایی برای شده و مجوز‌های لازم را دارد، اما برخی کم لطفی می‌کنند و مانع پیشبرد کار می‌شوند.
  آیا تعداد زیاد دکل‌های مخابراتی، سلامت شهروندان را به خطر نمی‌اندازد؟
توسعه امن شبکه موبایل و اینترنت ، مرهون افزایش تعداد دکل‌های اینترنت و یا آنتن‌های BTS است تا لازم نباشد هر آنتن توان زیادی از خود ساطع کند و بتواند با انتشار توان کمتر از خود به پوشش مطلوب دست یابد و ظرفیت مشترکین را نیز تأمین کند، چرا که با کم بودن تعداد آنتن‌ها، اپراتورها ناگزیر از افزایش توان آنتن‌ها هستند تا کل شهر برای استفاده همه شهروندان از سرویس‌های موبایل، پوشش داده شود.از طرف دیگر، کم بودن تعداد سایت‌های موبایل در اطراف کاربران، برای دریافت و ارسال اطلاعات با کیفیت بالا در حد استانداردهای 3GPP و 5GPP، لازم است تا توان ساطع شونده از گوشی‌های کاربران توسط پیام‌های الکترونیکی بین سایت و موبایل، از طریق کانال‌های کنترلی و سیگنالینگ، افزایش داده شود.
بنابراین کم بودن تعداد سایت‌ها هم باعث می شود تا توان سایت‌های موبایل روی مقادیر بیشتر تنظیم شود و هم باعث می شود پرتوگیری شهروندان از گوشی‌های موبایل به دلیل گفته شده بیشتر باشد. با توجه به این، افزایش تعداد سایت‌ها سلامت شهروندان را تضمین می کند، نه آنکه به خطر بیندازد.

 آیا هیچ نظارتی بر نصب دکل‌های موبایل در حیاط یا پشت بام منازل وجود دارد؟
 طبق قانون حفاظت در برابر اشعه مصوب سال ۱۳۶۸ مجلس شورای  اسلامی، دستورالعمل اجرایی این قانون مصوب ۱۳۸۶ هیات وزیران و استاندارد ملی ایران با عنوان حدود پرتوگیری غیر یونیزان - کد ۸۵۶۷، تهیه شده توسط سازمان ملی استاندارد ایران، دفتر حفاظت در برابر اشعه سازمان انرژی اتمی ایران به عنوان واحد قانونی نظارت بر ایمنی تشعشع ناشی از تمام منابع و آنتن‌های تولید کننده امواج الکترومغناطیسی، تعیین شده  است نه وزارت بهداشت یا هر دستگاه دیگر.
اپراتورهای ارائه دهنده خدمات ارتباطات بدون سیم همچون اپراتورهای موبایل همراه اول، ایرانسل، رایتل، مبین نت و ....  برای فعالیت و نصب و راه اندازی و بهره برداری از دکل‌های لازم برای ایجاد شبکه دسترسی بدون سیم مشترکین خود، بایستی با رعایت موازین و اصول قانونی مرتبط، پروانه اشتغال به کار و خدمات خود را از واحد قانونی دریافت کنند که به صورت دوره ای پس از احراز بقای شرایط عمومی و اختصاصی مربوطه، تمدید می شود.
سازمان تنظیم مقررات و ارتباطات رادیویی که طبق قانون به عنوان رگولاتوری مخابراتی کشور بر کسب و کار اپراتورها نظارت دارد، یک سامانه الکترونیکی در نشانی cra.ir. 195.www  ایجاد کرده است که همه شهروندان هر گونه نظر و شکایات خود را در این سایت منعکس می‌کنند و اپراتور‌ها موظف به انجام اقدام‌های فنی و پرتوسنجی‌های قانونی تحت امر و نظارت رگولاتور امور حفاظت در برابر اشعه سازمان انرژی اتمی ایران برای اطمینان از سطح امن تابش الکترومغناطیسی ناشی از سایت‌ها هستند.
سایت‌ها و دکل‌های موبایل عموماً در پشت بام منازل یا واحدهای اداری و تجاری شهری، در پارک‌ها ، دیوارها، خیابان‌ها، چهارراه‌ها، جاده‌ها و نزدیک به جاده‌ها و قطارهای بین شهری  نصب می شوند و نصب سایت روی پشت بام منازل، با توجه به اینکه هیچ گونه خطر پرتوگیری برای ساکنین در بر ندارد، یکی از روش‌های متداول در جهان است که برای توسعه سریع شبکه‌ها مورد استفاده قرار می‌گیرد.
 انتخاب مکان نصب دکل‌ها و اتصال آن با شبکه، تحت یک فرآیند استاندارد جهانی با نام  Site Acquisition صورت می‌گیرد که در قالب یک قرارداد قانونی بین اپراتور با مالک منازل یا ادارات یا واحدهای تجاری  صورت می‌گیرد و پس از احراز ایمنی پشت بام و سازه از منظر مقاومت مصالح و غیره، مبادرت به انجام فعالیت‌های بعدی برای نصب و متصل ساختن آن به شبکه و در نهایت وارد فاز بهره برداری می شود.
 آیا نصب دکل‌های موبایل و سایت‌های BTS  در پشت بام خانه‌ها و ادارات، فقط خاص ایران است یا در جهان نیز انجام می‌شود؟ آیا خطری متوجه ساکنین درون این خانه‌ها نیست؟
نصب دکل‌های موبایل بر روی پشت بام‌ها یکی از روش‌های توسعه سریع شبکه دسترسی موبایل است که تقریباً در همه کشورهای جهان مورد استفاده قرار می‌گیرد.با توجه به اینکه تنها تابش ناشی از لوب‌های فرعی آنتن‌های نصب شده، پشت بام را تحت تأثیر قرار داده و پس از تضعیف بسیار زیاد سقف بین پشت بام تا سقف درون اتاق‌ها، به درون ساختمان می رسند، چگالی توان انتقالی به شدت ناچیز می شود و عملاً زیر دکل آنتن، یک ناحیه کاملاً سفید محسوب می شود.
 آیا با اجاره پشت بام منازل برای نصب سایت‌های BTS و آنتن‌های آن، صاحب خانه‌ها سلامت و آرامش خود، خانواده و همسایگان و هم محلی‌هایشان را به خطر  نینداخته‌اند؟
 همانطور که گفته شد، با ایجاد هر سایت BTS جدید، میزان پرتوگیری شهروندان، ناشی از کل سایت‌ها، با توجه به اینکه برای هر سایت جدید، سایت‌های همسایه لازم است تا توان ساطع شده از خود را کاهش دهند و همین طور پرتوگیری ناشی از گوشی‌های هوشمند خودکاربران کاهش یافته، در مجموع کل پرتوگیری کاهش پیدا می کند.
با کاهش کل پرتوگیری جمع پرتوگیری از سایت‌ها و گوشی‌های هوشمند کاربران، ریسک سلامتی کاهش پیدا می‌کند و نه افزایش، لذا سلامت همه به خطر نمی افتد که هیچ، کیفیت پارامترهای سلامتی همگان، بهبود نیز پیدا می‌کند.
 استاندارد ملی ایران در موضوع نصب آنتن‌ها و دکل‌های مخابراتی، روی میزان انرژی ساطع شده از این دستگاه‌ها حد و مرزی قائل نشده است؟
استاندارد ملی ایران، در مورد انرژی ساطع شده از دستگاه‌ها صحبتی نمی‌کند، چرا که مهم انرژی دریافت شده توسط هر فرد است، که آن هم از فردی به فرد دیگر با توجه به درشتی یا کوچکی، سالمندی یا کودکی، سالم بودن یا بیمار بودن و زمان پرتوگیری  فرق می‌کند، بنابراین استاندارد در مورد چگالی سطحیِ توان دریافت شده توسط عموم مردم نظر می‌دهد که نه انرژی ارسال شده، یا توان دریافت شده، چرا که توان دریافت شده به پارامترهای زیادی بستگی دارد.  برخی از آنها مساحت مؤثر بدن فرد، میزان رطوبت بدن و نحوه قرار گیری فرد در برابر امواج هستند.
طبق استاندارد ملی ایران با عنوان حدود پرتوگیری غیریونیزان – کد ۸۵۶۷،  چگالی سطحی توان اندازه گیری شده در محل در فرکانس ۹۰۰ مگاهرتز باید از ۴۴۰ میکرووات بر سانتی متر مربع کمتر باشد، که بعنوان یک معیار سختگیرانه، همین مقدار برای فرکانس‌های بالاتر نیز تعمیم داده شده است.
سازمان انرژی اتمی ایران طبق اصل ALARA (تا کمترین اندازه معقول و شدنی) اپراتورها را ملزم می‌کند که برای به حداقل رساندن میزان پرتوگیری عموم از سایت‌های اپراتورها، بسته به مورد، اقداماتی را نیز روی پیکربندی شبکه سلولار خود انجام دهند، و به همین منظور حدود پرتوگیری کاهش یافته نیز تعریف کرده اند، و در این خصوص اپراتور‌ها نیز مطابق با اصل یاد شده، نهایت تلاش خود را می کنند.
 گفته می‌شود که تشعشعات الکترومغناطیسی در همه طیف فرکانسی خود تأثیر سوء بر سلامت انسان می گذارد؟
در تلاقی علوم فیزیک و بیولوژی، امواج الکترومغناطیس به دو طیف غیر یونیزان و یونیزان تقسیم می‌شوند، طیف غیر یونیزان به طیف با فرکانس کمتر از امواج مافوق بنفش اطلاق می شود، طیف یونیزان به امواج با فرکانس بیش از مافوق بنفش اطلاق می شود که  امواج رادیویی یا RF با فرکانس کمتر از 300GHZدارای انرژی کافی برای درهم شکستن پیوند مولکولی بافت زنده که مورد تابش قرار گرفته است. به جای استفاده از ژول برای واحد انرژی تابشی امواج، از واحد الکترون- ولت استفاده می شود که واحد کوچک‌تری است و هر الکترون ولت برابر با انرژی لازم برای جابه جاکردن یک الکترون بین دو نقطه با اختلاف پتانسیل یک ولت تعریف می شود. بنابر این هر الکترون ولت یا eV، برابر با 1.6 ضربدر 10 به توان منفی 19 ژول خواهد بود.
کمترین انرژی یونیزاسیون عناصر متعلق به اتم سزیوم با ۳.۸۹ eV است. معادل این عدد برای انرژی یونیزاسیون اکسیژن و همینطور هیدوژن برابر با ۱۴ eV است. در عین حال FCC یا رگولاتوری مخابراتی آمریکا که دارای جایگاهی معادل با جایگاه سازمان تنظیم مقررات و ارتباطات رادیویی ایران است، تشعشع یونیزان را برای انرژی فوتون‌هایی با بیش از ۱۰ eV تعریف می کند که معادل با طول موج دور مافوق بنفش با ۱۲۴ نانومتر است و مقداری سخت‌گیرانه است.
در برخی از مراجع مرتبط با EPA یا آژانس حفاظت محیط زیست، مقدار انرژی یونیزاسیون مولکول آب معمولی در انرژی ۳۳ eV به عنوان مرجعی برای حد آستانه خاص بیولوژیکی تابش یونیزان انتخاب شده است.
جدول زیر ارتباط بین فرکانس، طول موج و انرژی تابشی امواج گوناگون را نشان می‌دهد. با مراجعه به این جدول و مقایسه سطر چهارم مربوط به طیف امواج به‌کار رفته در ارتباطات موبایل، که غیر یونیزان هستند و سطر هفتم مربوط به طیف امواج یونیزان و مخرب بافت زنده) می فهمیم که انرژی امواج ساطع شده با فرکانس‌های کار موبایل، یک میلیونیم ضعیف‌ترین موج غیر یونیزان است که مافوق بنفش یا UV نام داشته و در انتهای طیف نور مرئی قرار داشته و در تابش خورشید، به وفور یافت می شود.
این بدان معنی است که ریسک قرار گرفتن در معرض نور خورشید، یک میلیون بار بیشتر  از سایت‌های BTS است. باورکنید این یک شعبده بازی نیست بلکه تشریح عین یک حقیقت علمی است و بس.
 اعتراض اهالی بر این مبناست که هر چقدر به امواجی که از آنتن‌های BTS تلفن‌همراه ساطع می‌شود مثل آنتن‌هایی که در پشت بام یا حیاط منزل قرار می‌گیرد نزدیک‌تر باشند، برایشان خطرناک‌تر خواهد بود؟
«اصطلاح» هرچه‌قدر به امواجی که از هرچیزی ساطع می شود نزدیکتر باشیم، یک اصطلاح غلط است و نزدیک بودن و دور بودن به موج، بی معنی است، بلکه در جهت دریافت، موج با سرعتی نزدیک به سرعت نور از منبع تولید کننده موج که آنتن نامیده می شود، جدا شده و منتشر می شود و توسط افراد و همچنین آنتن‌هایی که در گوشی‌های هوشمند آنها قرار دارد، دریافت می شود و بالعکس در جهت ارسال، از آنتن‌های گوشی‌های هوشمند جدا می شود و با سرعت نور منتشر شده و توسط بدن افراد و همچنین آنتن‌هایی که روی دکل‌های سایت‌های موبایل قرار دارد دریافت می‌شود.
به خاطر اینکه آنتن در یک ارتفاع تقریبا ۲۰ متری از سطح زمین و روی دکل نصب می شود، در اصطلاح مخابراتی اینطور متداول است که می گویند لوپ اصلی از پترن تشعشعی آنتن در یک فاصله ۵۰ تا ۳۰۰ متری از آن به زمین می رسد، بنابراین در زیر آنتن، اصولاً لوپ اصلی از پترن تشعشعی وجود ندارد و زیر آنتن، تنها تحت تابش لوپ‌های فرعی از پترن قرار دارد که دارای توان بسیار ناچیزی است، بنابر این، جمله هرچه که به آنتن‌هایی که در پشت بام یا حیاط نصب می شوند نزدیک تر باشیم خطرناک‌تر  است، ۱۰۰%  غلط و فاقد ارزش علمی است.
 اینکه اصولا آنتن‌های تلفن‌همراه دکل‌های مخابراتی و همچنین امواج ناشی از دکل‌های برق فشار قوی هر یک به نوبه خود اثرگذاری خفیف تا شدیدی را روی افراد دارند، این گزاره تا چه اندازه می تواند صحیح باشد؟
یک اشتباه بسیار بزرگ در این اظهار نظر وجود دارد، و آن نسبت دادن امواج به دکل‌های برق فشار قوی است، چرا که حتی طبق اصول مقدماتی مهندسی برق، دکل‌های برق فشارقوی، تنها قادر به القای میدان الکتریکی و میدان مغناطیسی بطور جداگانه هستند، و با توجه به فرکانس ناچیز Hz 50 جریان و ولتاژ این خطوط، هیچ موجی از این خطوط قادر به انتشار نیست.
بنابراین، خطوط فشار قوی تنها می توانند میدان‌های الکتریکی و مغناطیسی با فرکانس بسیار کم القاء کنند که ELF فرکانس‌های بسیار کم نام دارد، ولی به خاطر همین فرکانس بسیار کم، نسبت به امواج فرکانس رادیویی ساطعه از آنتن‌های تلفن همراه RF، میدانهای القایی دارای عمق نفوذ بسیار زیادی هستند، که باعث می شود القای میدان در بدن را شدیدتر کند، در حالی که امواج فرکانس رادیویی در حد ۲۰۰۰MHz برای بافت زنده با ضریب هدایت الکتریکی متداول (نه خیس، نه خشک)، دارای عمق نفوذ حدود میلی‌متر بوده، و بنابراین اثر آنها خفیف است.
با توجه به توضیحات فوق، مبرهن است که اصولاً طبقه بندی امواج RF و میدان‌های ELF  متفاوت از یکدیگر می باشند، بنابر این در کنار هم قراردادن این دو نوع کلی از پرتو گیری، از نظر علمی پذیرفتنی نیست.
 این پنداشت عمومی هم وجود دارد که دکل‌های نصب شده مخابراتی در ایران، غیر استاندارد بوده و دارای عوارض سلامتی هستند؟
دکل‌ها و آنتن‌های نصب شده روی آن و همینطور  BTS‌هایی که به آنتن‌ها متصل می شوند، همگی ساخت کشورهای معتبر از حیث فناوری‌های پیشرفته همچون اروپا و چین بوده، دارای استانداردهای ایمنی و حفاظت در برابر انسان هستند، و اصولاً بدون رعایت استانداردهای مذکور، واردات این تجهیزات و ترخیص آنها از مبادی گمرک، غیر ممکن است.
در این راستا، کلیه اپراتورهای موبایل طبق قانون حفاظت در برابر اشعه، لازم است پروانه اشتغال (واردات) از واحد قانونی داشته باشند که یک پروانه جداگانه از پروانه اشتغال (خدمات) است، و الزام اپراتورها بر اخذ چنین پروانه‌ای بیانگر میزان حساسیت قانونی به مساله رعایت استانداردها است.
بنابر این، ادعای غیراستاندارد بودن ذکر شده، در درجه اول یک توهم است که با توجه به عدم آگاهی عموم  از فضای قانون و علم و فناوری، طبیعی است و از عدم تخصص و شناخت علمی و فنی ناشی می شود.
 با دیتاسنتر چه خدماتی به شهروندان سیرجان می‌دهد؟
این شرکت در جهت رفع نیاز شهروندان و با توجه به وجود پتانسیل فنی خود اقدام به راه اندازی این دیتا سنتر در جهت کاهش هزینه‌ی ‌هاستینگ سرورهای شرکت‌ها و اشخاص حقوقی و حقیقی  در سطح شهرستان و همچنین دسترسی صاحبان کسب و کار به سرورهای اختصاصی خود نمود.
راه اندازی این دیتاسنتر در ابتدا با چالش‌هایی نظیر مخالفت برخی از اهالی با نصب دکل مخابراتی و فیبر نوری از شرکت ارتباطات زیرساخت همراه بود که خوشبختانه با درایت و همکاری دکتر یعقوبی فرماندار محترم و همچنین جناب قدیمی دادستان محترم و اعضای محترم شورای تامین شهرستان مشکلات موجود در راستای نصب دکل‌های مخابراتی کلیه اپراتورهای همراه و ثابت بررسی و موانع رفع گردید.

ضمیمه این شماره